COMMISSIE VOOR DE SOCIALE ZAKEN

• mevrouw Greet van Gool aan de minister van Werk en Pensioenen over "de afschaffing van de betalingen ten huize van de pensioenen" (nr. 906)
• de heer Guy D'haeseleer aan de minister van Werk en Pensi oenen over "de gevolgen van de overval op het postkantoor van Ninove voor de uitbetaling van de pensioenen" (nr. 913)

07.01 Greet van Gool (sp.a-spirit):

Mijnheer de voorzitter, mijnheer de minister, op 6 december heeft de premier aangekondigd dat de pensioenen vanaf april volgend jaar in principe via overschrijvingen uitbetaald zullen worden. Slechts in uitzonderlijke omstandigheden zou het pensioen door de postbode ten huize worden uitbetaald. Ik heb er alle begrip voor dat er aandacht wordt besteed aan de veiligheidsproblemen die de betaling ten huize, van pensioenen zoals ook van tegemoetkomingen aan personen met een handicap, met zich meebrengt, maar men mag toch niet uit het oog verliezen dat er nog steeds heel wat mensen zijn die geen rekening bij financiële instellingen hebben of kunnen krijgen en dat ook de toegankelijkheid van die instellingen te wensen overlaat. Dit is recent nog gebleken uit een onderzoek van Test Aankoop. Graag kreeg ik daarom wat meer informatie over deze nieuwe maatregel. Ten eerste, aan hoeveel gepensioneerden wordt het pensioen nog ten huize uitbetaald? In het bericht was sprake van 410.000 personen, maar dit was voor zowel gepensioneerden als personen met een handicap. Ten tweede, hoe zal de nieuwe maatregel aan de nieuwe gepensioneerden worden meegedeeld? Zal het voor hen volstaan het rekeningnummer van hun financiële instelling mee te delen of zullen zij nog altijd - zoals nu het geval is - speciale formulieren moeten invullen? Zal deze werkwijze ook nog gelden voor personen die momenteel hun pensioen via postassignatie ontvangen en die volgens het bericht ook zouden worden aangespoord om over te schakelen op betaling via een financiële rekening? Ten derde, verandert de nieuwe betalingswijze iets aan de betaaldata van de pensioenen? Er zijn momenteel verschillende data waarop de pensioenen worden betaald, naargelang de aard van het pensioen maar ook van de betalingswijze. Tot slot had ik graag vernomen of er bijzondere aandacht zal worden besteed aan de begeleiding van mensen die niet vertrouwd zijn met financiële instellingen en aan de toegankelijkheid van die instellingen?

07.02 Guy D'haeseleer (VLAAMS BLOK):

Mijnheer de voorzitter, mijnheer de minister, kort na de overval op het postkantoor van Ninove - waar ik woon - waarbij 150.000 euro aan pensioengelden werd gestolen, besliste de Ministerraad om de pensioenen niet langer cash door de postbodes te laten uitbetalen en ze vanaf 1 april van volgend jaar te storten op de bankrekeningen van de gepensioneerden. Ik weet niet of deze beslissing rechtstreeks te maken had met de overval, maar de veiligheidsproblemen van de postkantoren en de postbodes worden groot. Ik heb vernomen dat er dit jaar reeds 88 postbodes werden overvallen wat toch wel onrustwekkende cijfers zijn. Ik had dan ook graag van de minister een antwoord gekregen op een aantal vragen. Ten eerste, hoeveel gepensioneerden laten hun pensioen momenteel nog cash uitbetalen? Volgens de media zou het gaan om 300.000 ouderdoms- en overlevingspensioenen. Kloppen deze cijfers? Wat zijn de juiste modaliteiten van de regeling die vanaf 1 april van kracht zou worden? Ik lees ook tegenstrijdige berichten over de vraag of het een verplichting wordt voor iedereen dan wel of men het cash uitbetalen zal ontmoedigen. Ten tweede, ik vernam dat het op uitdrukkelijk verzoek toch nog mogelijk zal zijn om zijn pensioen cash te laten uitbetalen. Voor de huidige gepensioneerden zou er niets veranderen. Graag enige duidelijkheid over de vraag wie juist wordt gevat door deze regeling? Ten derde, in welke maatregelen werd voorzien om de overgang van de cash uitbetalingen naar de storting op een rekening vlot te laten verlopen? Welke concrete stappen dienen de gepensioneerden te zetten? Tot slot, zal voornoemde overgang aanleiding geven tot extra kosten voor de gepensioneerden? ampleur.

07.03 Minister Frank Vandenbroucke:

Mijnheer de voorzitter, in november 2003 werden er nog 315.040 pensioenen per assignatie betaald. Het ontwerp van koninklijk besluit werd op 15 december 2003 voorgelegd aan het beheerscomité van de Rijksdienst voor Pensioenen. Het heeft als doel de betaling per overschrijving als principe in te voeren. Eveneens wil het de procedure vereenvoudigen om deze betaling te verkrijgen. De nieuwe gepensioneerden zullen ingelicht worden over dit principe tijdens het onderzoek van hun pensioenrechten. Op dit ogenblik worden er speciale formulieren gebruikt om de betaling per overschrijving aan te vragen. Het door gepensioneerden ingevulde formulier wordt via het bankagentschap toegestuurd aan de Rijksdienst voor Pensioenen. Zodra het betrokken koninklijk besluit in werking getreden zal zijn en de overeenkomsten met de banken gesloten zullen zijn, zal de vereenvoudigde procedure worden toegepast. De gepensioneerde zal dan met een formulier of per gewone brief zijn bankrekeningnummer rechtstreeks kunnen meedelen aan de Rijksdienst voor Pensioenen. Deze nieuwe procedure zal ook van toepassing zijn voor de personen die momenteel nog worden betaald per postassignatie. Momenteel worden de pensioenen per overschrijving de 14de van elke maand betaald. Voor de gerechtigden op een gezinsuitkering wijzigt derhalve de betaaldatum indien zij overschakelen van de betaling per postassignatie, betaald op de 6de van de maand, naar een betaling per overschrijving, wat gebeurt op de 14de van de maand. Dat geldt eveneens voor de overlevingspensioenen. Indien de rechthebbenden overschakelen van een postassignatie, wordt er niet meer uitbetaald op de 20ste van de maand, maar op de 14de van de maand. Alle gepensioneerden die vandaag nog worden betaald per postassignatie, zullen hierover uitvoerig worden geïnformeerd. Om niemand te benadelen door de betalingswijze, zou men kunnen overwegen om alle pensioenen op één bepaalde dag in de maand te betalen. Dat heeft echter een aanzienlijke budgettaire weerslag. Wij hebben een studie gedaan. Deze heeft uitgewezen dat bijvoorbeeld de betaalbaarstelling van het gezinspensioen op de 6de van iedere maand - en dit ongeacht de betaalwijze - een budgettaire weerslag heeft van 8,5 miljoen euro. De Rijksdienst voor Pensioenen zal in 2004 de personen aanschrijven die nog worden betaald per postassignatie, en zal hen wijzen op de eenvoudige procedure om de betaling van het pensioen te verkrijgen door overschrijvi ng op een financiële rekening, alsook op de veiligheid die dit betaalmiddel biedt. De kosten voor de gepensioneerden verbonden aan de opening en het beheer van de bankrekening, variëren per financiële instelling. De inlichtingen daarover kan de gepensioneerde inwinnen bij zijn instelling. Voor De Post zijn er aan deze operatie geen bijkomende kosten verbonden. Het aantal mensen dat vandaag niet vertrouwd is met financiële verrichtingen, wordt steeds kleiner. Ik betwist de pertinentie van de vragen over de begeleiding en de toegankelijkheid van de instellingen voor gepensioneerden niet. Ik moet u echter meedelen dat deze vragen eigenlijk niet tot mijn bevoegdheid behoren. Op uitdrukkelijke aanvraag kan het pensioen trouwens nog steeds worden betaald per postassignatie. Het is ook gezegd door de vraagstellers. Er is hier dus zeker geen sprake van een absolute verplichting.

07.04 Greet van Gool (sp.a-spirit):

Mijnheer de voorzitter, ik dank de minister voor zijn antwoord en de duidelijkheid die hiermee geschapen wordt. Mijnheer de minister, u hebt verklaard dat er nog met de banken moet worden onderhandeld. Werd er reeds een timing bepaald voor het gebruik van het nieuwe formulier?

07.05 Minister Frank Vandenbroucke:

Gisteren heb ik daarover een gesprek gehad met het beheercomité van de RVP. Tenzij ik het verkeerd begrepen heb, zijn de onderhandelingen met de banken afgerond.

07.06 Greet van Gool (sp.a-spirit):

Dat betekent dat de nieuwe formulieren vanaf 1 april zullen worden gebruikt.

07.07 Minister Frank Vandenbroucke:

Ik denk het wel. Voor alle zekerheid kunt u het misschien vragen aan de RVP. Ik meen te hebben begrepen dat alles in orde is.

07.08 Greet van Gool (sp.a-spirit):

Mijnheer de minister, heb ik het goed begrepen dat de gezinspensioenen er een beetje op achteruit zullen gaan. De postassignaties worden uitbetaald de 6e van de maand. De overschrijvingen gebeuren op de 14e.

07.09 Minister Frank Vandenbroucke:

Er zijn 3 data: 6,14 en 20. Wie op de zesde dag uitbetaald wordt en overstapt naar een uitbetaling via overschrijving zal het pensioen slechts de 14e uitbetaald krijgen. Wie de 20ste uitbetaald wordt en overstapt naar een betaling via overschrijving, in essentie de weduwen, zullen de 14e betaald worden.

07.10 Greet van Gool (sp.a-spirit):

Voor sommige mensen kan het moeilijk worden omdat ze acht dagen later betaald worden.

07.11 Minister Frank Vandenbroucke:

Een wijziging van dit uitbetalingssysteem zou 8,5 miljoen kosten.

07.12 Guy D'haeseleer (VLAAMS BLOK):

Mijnheer de voorzitter, mijnheer de minister, de huidige gepensioneerden zullen worden aangemoedigd om over te stappen naar een storting via de bank. Ik vrees dat hierdoor het huidige probleem inzake pensioenen niet zal oplossen. Ik vermoed dat de drempel voor deze mensen om zich tot banken te wenden hoog is. In de meeste gevallen zullen deze mensen gebruik maken van de aangeboden mogelijkheid een afwijking te krijgen en het oude systeem te behouden. Mijnheer de minister, ik dring aan op een dwingende maatregel zodat de uitzondering van een betaling door de pensioenkas tot een minimum beperkt wordt. Deze dwingende maatregel moet uiteraard samengaan met de nodige informatie en begeleiding van deze categorie gepensioneerden.